Słownik podręczny


 A Ad Ak Am An Ap Ar As   B Be Bi   C Ch Cn Cr Crz Cu 
 D De Di Do Dr Dz   E Eg Ek El Em Ep Er Et Ew Ez    F Fi   G Gi 
 H He Hi   I Is   J Je Jo    K Ke Kon Kor Kr   L Li   Ł 
 M Me Mi Mo   N Ne Ni   O Og Om Os   P Pas Pe Pi Pr P Prot   Q 
 R Ri   S Sch Sf So Soc S S    Ś   T Te Teologia Ter To Trz   U 
 V   W Wie Wo Wu   Z   Ż–Ź 

Sfragis

— (gr. „pieczęċ”). Wyraz, którego w świeckim języku greckim używa się na oznaczenie urzędowej pieczęci (np. pieczęci cesarskiej) albo znaku wskazującego na właściciela jakiejś rzeczy (zob. też Ap 5, 1–9; 6, 1–12). W języku greckich Ojców Kościoła wyraz ten oznacza krzyż znaczony na czołach katechumenów podczas udzielania im sakramentu chrztu, żeby wskazaċ, że należą oni do Chrystusa. „Sfragis” oznacza także to, co Ojcowie łacińscy nazywaj ą charakterem sakramentalnym.

Siedem Soborów Powszechnych

— Sobory Powszechne – od Nicejskiego I (325) do Nicejskiego II (787) – uznawane za powszechne zarówno przez katolików rzymskich, jak przez prawosławne Kościoły wschodnie. Mają one szczególne znaczenie podczas każdego dialogu między Wschodem a Zachodem. Wprawdzie prawosławni zwołali później ważne sobory – taki jak Konstantynopolitański w roku 1351 i Jerozolimski w roku 1672 – żadnego z nich jednak nie uznano za powszechny. Katolicy rzymscy normalnie liczą dwadzieścia jeden soborów powszechnych aż do Soboru Watykańskiego II włącznie.

Siedem sztuk wyzwolonych

— zob. Quadrivium

SIKLAG

— miasto na pustyni Negeb, na południowej granicy Judy, które Dawid otrzymał od Filistynów, gdy w obawie przed królem Saulem schronił się wraz ze swoją rodziną i wojownikami na ziemi filistyńskiej (1 Sm 27,6; 2 Sm 4,10).

SILOAM

— „Idź, obmyj się w sadzawce Siloam!” Tymi słowami zwrócił się Jezus do niewidomego od urodzenia, po nałożeniu mu na oczy błota uczynionego ze śliny i ziemi. Gdy tylko niewidomy obmył w sadzawce oczy, przejrzał. Sadzawka Siloam znajdowała się na południowo–wschodnim krańcu Miasta Dawidowego i stanowiła element jerozolimskiego wodociągu, który kazał zbudowaċ król Ezechiasz: Otóż w czasie oblężenia Jerozolimy przez wojska Sennacheryba Ezechiasz polecił – celem doprowadzenia wody do miasta – wydrążyċ w skale tunel długości pięciuset metrów, którym woda ze źródła Gichon płynęła do sadzawki Siloam. Słowa Jezusa nie były dla niewidomego zaskoczeniem, ponieważ przyjęło się, że chorzy obmywali się właśnie w sadzawce Siloam (2 Krl 20,20; J 9,7).

SIN

— pustynia na południowo–zachodnim cyplu Półwyspu Synajskiego, przez którą wędrowali Izraelici udając się w stronę góry Synaj; jest to także nazwa pustyni rozciągającej się od oazy Kadesz–Barnea po południową granicę Kanaanu (Wj 16,1; Lb 34,4).

SISERA

— (zob. też Jael) – Kananejczyk, wódz wojsk króla Jabina panującego w Chasor. Napadł on z wojskiem Jabina na Izraelitów za czasów sędziów Debory i Baraka. Wojsko dowodzone przez Siserę poniosło klęskę nad potokiem Kiszon, a on sam zginął z ręki Jaeli, żony Chebera Kenity, u której szukał schronienia (Sdz 4,17–22).

Skotyzm

— System filozoficzno–teologiczny, opracowany przez franciszkanina, bł. Dunsa Szkota (ok. 1265–1308), który pochodził ze Szkocji, a wykłady prowadził w Cambridge, Oksfordzie, Paryżu i Kolonii; z powodu ogromnych zdolności do spekulacji nazwano go doctor subtilis (łac. „doktor, uczony wnikliwy”). Inaczej niż św. Tomasz z Akwinu (ok. 1225–1274), pierwszeństwo dawał miłości i woli (a nie wiedzy i rozumowi) i dlatego był przekonany, że nasze szczęście wieczne w niebie polegaċ będzie przede wszystkim na naszym umiłowaniu Boga (raczej niż na oglądaniu Go). Szkot różnił się też od Akwinaty tym, że bronił Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny. Twierdził także, że wcielenie było nie tylko zorganizowanym ku naszej pomocy działaniem z powodu upadku, ale że i tak byłoby do niego doszło. Przekonanie Szkota, że pojedyncze byty stają się osobnikami dzięki haecceitas (łac. „haec = ta”, a więc mniej więcej tyle, co „toż–samośċ” poznawalna do pewnego stopnia), a także jego spekulacje o „możliwościach” wywarły pewien wpływ na Martina Heideggera (1889–1976).

SMYRNA

— w czasach nowotestamentowych dobrze prosperujący port w Azji Mniejszej, położony na wybrzeżu Zatoki Egejskiej. Dobra Nowina bardzo wcześnie dotarła do tego handlowego miasta, w którym chrześcijanie byli narażeni na wiele pokus i prowadzili ożywione dysputy z Żydami. Jeden z listów „do siedmiu Kościołów, które są w Azji”, zawartych w Apokalipsie, został skierowany do Kościoła w Smyrnie. W liście tym apostoł Jan zachęca: „Bądźwierny aż do śmierci, a dam ci wieniec życia” (Ap 2,8–11).

 A Ad Ak Am An Ap Ar As   B Be Bi   C Ch Cn Cr Crz Cu 
 D De Di Do Dr Dz   E Eg Ek El Em Ep Er Et Ew Ez    F Fi   G Gi 
 H He Hi   I Is   J Je Jo    K Ke Kon Kor Kr   L Li   Ł 
 M Me Mi Mo   N Ne Ni   O Og Om Os   P Pas Pe Pi Pr P Prot   Q 
 R Ri   S Sch Sf So Soc S S    Ś   T Te Teologia Ter To Trz   U 
 V   W Wie Wo Wu   Z   Ż–Ź