Słownik podręczny


 A Ad Ak Am An Ap Ar As   B Be Bi   C Ch Cn Cr Crz Cu 
 D De Di Do Dr Dz   E Eg Ek El Em Ep Er Et Ew Ez    F Fi   G Gi 
 H He Hi   I Is   J Je Jo    K Ke Kon Kor Kr   L Li   Ł 
 M Me Mi Mo   N Ne Ni   O Og Om Os   P Pas Pe Pi Pr P Prot   Q 
 R Ri   S Sch Sf So Soc S S    Ś   T Te Teologia Ter To Trz   U 
 V   W Wie Wo Wu   Z   Ż–Ź 

ERAST

— pomocnik Pawła, którego wraz z Tymoteuszem Apostoł wysłał do Macedonii, a sam jeszcze przez jakiś czas działał w okolicy Efezu. Przypuszcza się, że Erast przyjął wiarę w Koryncie, a później towarzyszył Pawłowi w jego podróżach (Dz 19,21–22).

Eremici

— (od gr. „pustynia”). Ludzie, którzy się odsuwają od społeczności, żeby prowadziċ życie samotne poświęcone modlitwie i umartwieniu. Miejsce, w którym tacy ludzie żyją, nazywa się eremem albo pustelnią. Wprawdzie po reformacji zmniejszyła się liczba eremitów, ale wiele elementów z ich życia przetrwało w takich zakonach monastycznych, jak: kartuzi, kameduli i karmelici. Kościół łaciński do dzisiaj jeszcze uznaje prowadzenie takiego samotnego życia pod warunkiem, że ludzie ci złożą śluby na ręce miejscowego biskupa i pozostaną pod jego ostatecznym kierownictwem (zob. CIC 603). W Kościele wschodnim eremitów jest wielu i znani są jako anachoreci.

Erytrejski Kościół prawosławny

— Nowoutworzony, autokefaliczny Kościół erytrejski, zaliczający się do tych prawosławnych Kościołów orientalnych, które nie uznają Soboru Chalcedońskiego (451 r.) i tym samym nie są w łączności z patriarchą Konstantynopola. Kościół ten, na czele którego stoi arcybiskup Asmary, stolicy Erytrei, posiada około 1.700.000 wiernych. Erytrea tworzyła starożytne królestwo Aksum, którego stolica, Aksum, była również uważana za święte miasto chrześcijaństwa etiopskiego. Po stuleciach rządów ottomańskich, włoskich i etiopskich, Erytrea uzyskała niepodległośċ 24 maja 1993 r. Rozmowy z papieżem Shenoudą III Egipskim i Synodem Koptyjskim umożliwiły patriarsze Paulosowi z Etiopii i arcybiskupowi Filiposowi z Erytrei rozdzielenie się we wrześniu 1993 r.; jednocześnie zgodzili się oni na kontynuowanie ścisłej współpracy.

Eschatologia

— (gr. „nauka o rzeczach ostatecznych”). Gałąźteologii systematycznej zajmująca się ostatecznym królestwem Bożym takim, jakie zostało wyrażone w czasach przygotowania w Starym Testamencie (np. nadzieje mesjańskie), w przepowiadaniu Jezusa i nauczaniu Kościoła nowotestamentalnego. Według Alberta Schweitzera (1875–1965) Jezus błędnie oczekiwał na natychmiastowe nadejście tego królestwa. Zgodnie z przeciwstawnym twierdzeniem eschatologii urzeczywistnionej, której reprezentantem jest Charles Harold Dodd (1884–1973), Jezus głosił, że dzięki Jego posługiwaniu już nadeszło to, co jest w tym królestwie istotne. Stanowiska pośrednie przyjmują, że królestwo Boże zaczęło istnieċ razem z posługiwaniem, śmiercią i zmartwychwstaniem Jezusa (zob. Łk 11, 20; 1 Kor 10, 11), dopełni się ono jednak (zob. Mk 13; Łk 11, 2; 1 Kor 15, 20–28), kiedy Chrystus przyjdzie w chwale sądziċ żywych i umarłych (zob. Mt 25, 31–46; Ap 22, 12–13). Eschatologia, będąc czymś więcej niż tylko gałęzią teologii, oznacza skierowanie ku przyszłości całego naszego obecnego istnienia.

Eschaton

— (gr. „rzecz ostateczna”). zob. paruzja.

Esencja i energie

— (gr. „oddziaływanie”). Zob. istota i energie.

Esseńczycy

— Ascetyczne i doskonale zorganizowane ugrupowanie żydowskie, o którym wspominają: Filon (ok. 20 przed Chr. – ok. 50 po Chr.), Pliniusz Starszy (ok. 23–79) oraz Józef Flawiusz (ok. 37 – ok. 100). Prawdopodobnie ich historia rozpoczyna się w drugim stuleciu przed Chrystusem, i trzeba ich chy–ba utożsamiaċ ze wspólnotą z Qumran.

ESTERA

— główna postaċ starotestamentowej Księgi Estery. Była Żydówką, która została żoną perskiego króla, Kserksesa. Nie można z całą pewnością powiedzieċ, czy Księga Estery jest utworem historycznym czy poetyckim. Opowiada ona o życiu uprowadzonych do niewoli Żydów w jednym z perskich miast około 480 r. przed Chr. oraz o ich ocaleniu dzięki odważnemu wystąpieniu Estery.

 A Ad Ak Am An Ap Ar As   B Be Bi   C Ch Cn Cr Crz Cu 
 D De Di Do Dr Dz   E Eg Ek El Em Ep Er Et Ew Ez    F Fi   G Gi 
 H He Hi   I Is   J Je Jo    K Ke Kon Kor Kr   L Li   Ł 
 M Me Mi Mo   N Ne Ni   O Og Om Os   P Pas Pe Pi Pr P Prot   Q 
 R Ri   S Sch Sf So Soc S S    Ś   T Te Teologia Ter To Trz   U 
 V   W Wie Wo Wu   Z   Ż–Ź